Hala magazynowa w gospodarstwie i w zakładzie produkcyjnym pełni pozornie tę samą funkcję, ale wymagania wobec obu obiektów bywają zupełnie różne. Dlatego hale magazynowe dla rolnictwa i przemysłu projektuje się od strony tego, co i jak ma być w nich składowane.
Magazyn rolniczy
- Przechowywanie płodów rolnych – zboże, warzywa, siano lub słoma,
- Garażowanie maszyn o dużych gabarytach,
- Składowanie nawozów i środków ochrony roślin w wydzielonych pomieszczeniach,
- Sezonowość – pełne obciążenie przez część roku,
- Wysokie bramy umożliwiające wjazd kombajnu lub ładowarki.
Przy przechowywaniu płodów rolnych kluczowe są wentylacja, kontrola wilgotności oraz zabezpieczenie przed gryzoniami i ptakami. Przy składowaniu luzem dochodzą ściany oporowe przenoszące parcie materiału.
Magazyn przemysłowy
- Składowanie regałowe wymagające równej posadzki o wysokiej nośności,
- Praca wózków widłowych i wynikające z niej szerokości korytarzy,
- Doki przeładunkowe dostosowane do pojazdów dostawczych,
- Wymagania przeciwpożarowe zależne od rodzaju składowanego towaru,
- Praca całoroczna, często wielozmianowa.
Wspólne decyzje projektowe
- Wysokość użytkowa wynikająca ze sposobu składowania i użytego sprzętu.
- Rozstaw słupów dobrany do układu regałów lub do swobody manewru maszyn.
- Nośność posadzki odpowiadająca obciążeniom punktowym.
- Liczba i rodzaj bram oraz ich rozmieszczenie.
- Izolacja przegród i sposób ogrzewania, jeśli jest potrzebne.
- Zagospodarowanie terenu: place manewrowe, odwodnienie, dojazd.
Projektowaniem i budową takich obiektów zajmują się firmy budownictwa rolniczego i przemysłowego, na przykład KANUS, realizujące hale, zbiorniki i konstrukcje stalowe.
Konstrukcja i obudowa
Najczęściej stosuje się konstrukcję stalową z obudową z płyt warstwowych lub blachy trapezowej. Wybór zależy od tego, czy obiekt ma być ogrzewany i jakie panują w nim warunki. W magazynach rolniczych, gdzie występuje większa wilgotność, a niekiedy również amoniak, konieczne jest solidne zabezpieczenie antykorozyjne konstrukcji – najczęściej cynkowanie ogniowe. W obiektach przemysłowych o wymaganiach przeciwpożarowych dobiera się natomiast obudowę o określonej klasie reakcji na ogień.
Posadzka
To element, na którym najtrudniej coś poprawić po zakończeniu budowy. W magazynie regałowym decyduje nośność punktowa pod stopami regałów oraz równość powierzchni, od której zależy praca wózków wysokiego składowania. W magazynie rolniczym liczy się przede wszystkim odporność na obciążenia od ciężkich maszyn i na oddziaływanie wilgoci oraz środków chemicznych. W obu przypadkach warto zaplanować dylatacje i sposób wykończenia powierzchni przed betonowaniem, a nie po.
Formalności
- sprawdzenie zapisów planu miejscowego lub uzyskanie warunków zabudowy,
- badania geotechniczne przed projektowaniem fundamentów,
- projekt budowlany i pozwolenie na budowę,
- uzgodnienia przeciwpożarowe zależne od przeznaczenia obiektu,
- warunki przyłączenia mediów,
- odbiory i pozwolenie na użytkowanie.
Rozbudowa w przyszłości
Zarówno w gospodarstwie, jak i w zakładzie potrzeby magazynowe zwykle rosną. Dlatego warto już na etapie projektu przewidzieć kierunek rozbudowy: zostawić miejsce na działce, zaprojektować jedną ze ścian szczytowych jako łatwą do rozebrania i przewidzieć rezerwę w przyłączach. Koszt takiego przygotowania jest niewielki, a późniejsza rozbudowa staje się kwestią przedłużenia hali, a nie budowy osobnego obiektu z własnym zapleczem.
Najczęstsze pytania
Jaką wysokość hali wybrać?
Wynika ona ze sposobu składowania i z gabarytów sprzętu. W magazynie regałowym decyduje wysokość regałów z zapasem, w rolniczym – wjazd największej maszyny.
Czy hala rolnicza musi być ogrzewana?
Zwykle nie, ale przy przechowywaniu części płodów rolnych kluczowe jest ograniczenie kondensacji, co osiąga się wentylacją i izolacją przegród.
Ile trwa budowa takiego obiektu?
Sama realizacja to zwykle kilka miesięcy. Najwięcej czasu pochłaniają formalności, dlatego planowanie warto zacząć odpowiednio wcześniej.
Koszty eksploatacji
Przy planowaniu obiektu warto spojrzeć nie tylko na koszt budowy, ale też na to, ile będzie kosztowało jego utrzymanie. Największe pozycje to ogrzewanie, jeśli jest wymagane, oświetlenie oraz utrzymanie nawierzchni wokół hali. Dobrze dobrana izolacja przegród i oświetlenie z podziałem na strefy potrafią wyraźnie obniżyć rachunki, a dach o odpowiedniej konstrukcji ułatwia późniejszy montaż instalacji fotowoltaicznej. Przy magazynach nieogrzewanych kluczowa jest natomiast wentylacja ograniczająca kondensację — zawilgocenie jest tam najczęstszą przyczyną strat w przechowywanym materiale i korozji konstrukcji.
Czy w jednej hali można łączyć funkcje?
Tak, często wydziela się część magazynową i warsztatową. Wymaga to jednak rozdzielenia stref pod względem przeciwpożarowym i przemyślanej komunikacji wewnętrznej.
Jakie bramy wybrać do hali rolniczej?
Decyduje gabaryt największej maszyny wraz z osprzętem. Warto doliczyć zapas, bo wymiana bramy w gotowym obiekcie jest kosztowna.
Czy potrzebna jest posadzka betonowa na całej powierzchni?
Nie zawsze. W części magazynowej dla płodów rolnych bywa wymagana, natomiast pod wiatami na maszyny stosuje się czasem nawierzchnie z kruszywa.
Podsumowanie
Hala rolnicza jest projektowana wokół wentylacji, wysokich bram i odporności na wilgoć, przemysłowa – wokół posadzki, regałów i doków. Wspólne pozostają decyzje o wysokości, rozstawie słupów i nośności posadzki, których później nie da się zmienić. Warto też od początku przewidzieć kierunek rozbudowy obiektu.
